Reklama

2025-01-28 14:00:36

Reklama

Rabka-Zdrój

Rabka i jej mroczna wojenna historia

Reklama

Wiele nieodkrytych opowieści z historii Rabki można było usłyszeć w niedzielę, 26 stycznia na antenie Radia Kraków w reportażu Ewy Szkurłat.

Rabka-Zdrój, znana przede wszystkim jako uzdrowiskowe miasteczko, kryje w sobie wiele nieodkrytych opowieści. W niedzielę, 26 stycznia na antenie Radia Kraków usłyszeliśmy reportaż Ewy Szkurłat – wybitnej dziennikarki i reportażystki, która od lat zdobywa uznanie dzięki wnikliwym i poruszającym opowieściom. Tym razem odkryje przed nami działania ludzi, którzy z determinacją przywracają pamięć o dawnych mieszkańcach Rabki.

W centrum reportażu znajdą się historie Narcyza Listkowskiego – Lidera Dialogu, a także Michała Rapty i Grzegorza Moskala, współautorów książki „Mroczne sekrety Willi Tereska”. Ich praca to coś więcej niż tylko dokumentacja historii – to pasja i misja ratowania śladów przeszłości. Dzięki ich wysiłkom miasto stopniowo odzyskuje fragmenty zapomnianej historii – od odkopanych schodów prowadzących do dawnej bożnicy po macewy ustawione na mogiłach ofiar II wojny światowej.

Te działania są dowodem na to, że nawet najmniejsze znaleziska mogą mieć ogromne znaczenie. Każdy artefakt, każdy odkopany kamień czy opowiedziana historia to krok ku odbudowie pamięci o społeczności, która przez lata tworzyła kulturę Rabki.

Reportaż Ewy Szkurłat jest zaproszeniem do refleksji nad tym, jak istotne jest pielęgnowanie pamięci i ochrona dziedzictwa historycznego. To również przypomnienie, że za każdą z takich inicjatyw stoją ludzie – pełni pasji, determinacji i głębokiego szacunku dla przeszłości.

Reportaż jest dostępny online na stronie Radia Kraków pod linkiem: 

https://www.radiokrakow.pl/audycje/schody-reportaz-ewy-szkurlat/https://www.radiokrakow.pl/audycje/schody-reportaz-ewy-szkurlat/

opr.: mk

Zostań Patronem Tygodnika Podhalańskiego.

Reklama
Komentarze Facebook
Dodaj komentarz
Wysłanie komentarza oznacza akceptację regulaminu komentowania na łamach 24tp.pl
Gg 2025-02-02 22:50:27
@mirek - " autorytety" polskie to pierwsze uciekały do Rumunii, Turcji, Francji i Wielkiej Brytanii.
Artefakt91 2025-01-29 22:12:56
@Druhu Marku, w każdą wigilię myślami jestem też choć chwilę w Ochotnicy. I zgadzam się, że to piękna wieś.
sp 2025-01-29 18:35:01
@krejci, waffen-SS 40 tyś, wehrmachcie ok. 50 tyś.
mirek 2025-01-29 16:09:25
"autorytety nie milczaly", nad Wisla autorytery same byly przedmiotem aresztowania i wywozki do obozow zaglady. Intelligenzaktion w samym Krakowie tylko mial miejsce juz w 1939 roku .
Sonderakion Krakau germanie przeprowadzili nieco ponad miesiac od rozpoczecia wojny !
Z calym szacunkiem dla ofiarnosci i cierpienia Holandii i jej mieszkancow, okupacja w Generalnej Guberni Hansa Franka byla duzo, a duzo bardziej okrutna i wszelkie porownania, ktore moga sie przeksztalcic w licytacje ofiar/bohaterow, nalezy brac z wywazeniem i znajomoscia historycznych faktow.
druh Marek 2025-01-29 15:35:05
Niemiecka okupacja w Generalnej Guberni byla wyjatkowo brutalna i krwawa. Daleko nie szukaj Artefakt91 - jedz do Ochotnicy. Piekna wies, takze miejsce masakry ludnosci cywilnej przez niemieckich oprawcow.
oooo 2025-01-29 13:41:52
Artefakt91

W Polsce podczas II wojny światowej autorytety nie miały takich możliwości jak na Zachodzie, by publicznie sprzeciwić się prześladowaniu Żydów. Niemcy nie traktowali Żydów jak ludzi, a Polaków darzyli ogromną pogardą. Uważali ich za naród podludzi, przeznaczony do niewolniczej pracy. Od początku okupacji prowadzili planową eksterminację polskiej inteligencji - w ramach akcji Intelligenzaktion zamordowali dziesiątki tysięcy nauczycieli, duchownych, naukowców i działaczy społecznych. Chcieli w ten sposób pozbawić Polaków przywódców zdolnych do organizowania oporu. Polacy mieli być jedynie siłą roboczą dla Rzeszy, a ich kultura i tożsamość miały zostać zniszczone. Stąd masowe egzekucje, pacyfikacje wsi i brutalne represje wobec każdego, kto sprzeciwiał się niemieckim rządom.

W krajach zachodnich, takich jak Belgia czy Holandia, okupacja miała inny charakter. Tamtejsze elity miały większą swobodę działania - dlatego mogli publicznie protestować, jak np. biskupi holenderscy, którzy potępili deportacje Żydów. W Polsce podobne działania były niemal niemożliwe - Niemcy karali śmiercią za samo pomaganie Żydom, często mordując całe rodziny i sąsiadów.

Mimo to niektórzy polscy dyplomaci, jak Aleksander Ładoś, działali w ukryciu, pomagając Żydom zdobywać fałszywe dokumenty. Indywidualnie wielu Polaków z narażeniem życia ukrywało Żydów, choć nie mieli wsparcia autorytetów, które mogłyby działać otwarcie. W realiach okupowanej Polski publiczne protesty były po prostu niemożliwe - wszelkie próby kończyły się natychmiastowymi represjami.
Artefakt91 2025-01-29 12:43:11
@oooo, zgadza się, w Polsce - jedynym kraju w Europie groziła za ukrywanie Żydów kara śmierci dla całej rodziny. W Holandii groziła za to deportacja do obozu koncentracyjnego (np historia Anne Frank, które w 1939 miała 10 lat). Niewątpliwie bandyckie prawo III Rzeszy zrobiło swoje i liczby nie oddają bohaterstwa Sprawiedliwych. W wielu krajach zachodniej Europy autorytety nie milczały w sprawie deportacji Żydów do obozów koncentracyjnych - np Królowa Belgii, Episkopaty Belgii i Holandii. W 1941 roku w Amsterdamie odbył się strajk przeciwko prześladowaniom Żydów. Tak tylko głośno myślę, czy stanowisko autorytetów nie rozpostarło swoistego parasola ochronnego nad Żydami skierowanego do własnych obywateli ?
xxx 2025-01-29 12:32:10
Coraz więcej prowokatorów.
krejci 2025-01-29 12:03:43
Mala Holandia dostarczyla tez ok. 20 - 25 tys. ochotnikow dla Waffen SS, gdzie tworzyli wlasny oddzial Freiwilligen Legion Niederlande.
oooo 2025-01-29 11:25:04
Porównując liczby Sprawiedliwych w Polsce i Holandii trzeba pamiętać, że sytuacja w obu krajach była zupełnie inna. W Polsce pomoc Żydom była karana śmiercią - nie tylko dla osoby, która udzielała pomocy, ale też dla całej jej rodziny i często dla sąsiadów. Niemcy byli tu bezwzględni, a represje wobec rodzin pomagających były ogromne. W Holandii konsekwencje były oczywiście surowe, ale nie były aż tak brutalne i nie dotyczyły całych społeczności. Mimo tego tysiące Polaków zdecydowały się ryzykować życie, by ratować Żydów - to prawdziwy dowód odwagi i poświęcenia.

Po wojnie w Polsce wielu ludzi, którzy ratowali Żydów, bało się przyjąć tytuł Sprawiedliwego. Obawiali się zarówno represji ze strony komunistycznych władz, ale także negatywnych reakcji lokalnych społeczności, szczególnie w miejscach, gdzie po wojnie miały miejsce pogromy i panowało negatywne nastawienie do Żydów. Ich decyzja o rezygnacji z odznaczenia nie wynikała z braku odwagi (bo swoją gotowość do działania, nawet w obliczu ogromnych trudności, pokazali już podczas wojny), lecz z troski o bezpieczeństwo swoje i bliskich. To świadczy o ich głębokim poczuciu odpowiedzialności i woli działania, nawet w trudnych warunkach, a nie z potrzeby uznania. W Holandii nie było takich obaw - tam społeczeństwo było dumne ze swoich Sprawiedliwych.

Więc nie chodzi tylko o liczby - liczy się kontekst, represje, warunki okupacyjne i to, jak wyglądało życie po wojnie.
Supcio 2025-01-29 10:46:02
Rabka - miasto dzieci świata, kawalerów orderu uśmiechu i wille: Juras, Sasin i Niemen
Artefakt91 2025-01-29 08:22:43
Mała Holandia, która w 1939 miała niecałe 9 milionów mieszkańców ma prawie 6 tys. Sprawiedliwych a 4 razy wówczas większa Polska ( 35 milionów w 1939 r.) ma ich o 1200 więcej.
Dymisja 2025-01-29 04:52:06
Nowacka wam powie ,kto to zrobił
antenka 2025-01-28 17:56:45
moher na razie nic o śmieciach ani gazie, ale szacunek za przebicie się przez historię. Może to początek nowej pasji?
moher 2025-01-28 15:27:21
Bedzie cos o wywozie smieci i cenach gazu ?
  • NIERUCHOMOŚCI | wynajem
    DO WYNAJĘCIA LOKALE USŁUGOWE/BIUROWE - ul. Kościeliska (I p.), obok przejścia podziemnego. 509 25 44 55.
  • SPRZEDAŻ | zwierzęta
    Dwa WAŁACHY 6.500 zł/sztuka. 790 759 407.
  • SPRZEDAŻ | budowlane
    WIĘŹBY DACHOWE, DESKI SZALUNKOWE, ŁATY, PODBITKI, BOAZERIA, LEGARY, DESKI ELEWACYJNE. WYKONUJEMY WIATY, ZADASZENIA. 790 759 407.
  • NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
    DZIAŁKA BUDOWLANA 10 arów, wraz z DOMEM do remontu, 250.000 zł. 790 759 407.
  • USŁUGI | inne
    WYCINKA, PRZYCINKA DRZEW W TRUDNYCH WARUNKACH - 691 317 098.
  • PRACA | dam
    Górska Grupa Hotelowa - Firma wynajmująca apartamenty zatrudni OSOBY DO DZIAŁU TECHNICZNEGO. Praca na terenie Zakopanego i Kościeliska. Oferujemy stabilne zatrudnienie i atrakcyjne wynagrodzenie. Osoby zainteresowane prosimy o przesłanie CV na adres a.rysula@gorskagrupa.pl lub telefon +48 882 071 976
  • PRACA | dam
    Biuro księgowe AUDITPLUS zatrudni: głównego księgowego, specjalistów ds. księgowości i referentów. Praca w Zakopanem, 8-16, pełen etat. Zapraszamy. Zgłoszenia: praca@auditplus.pl.
  • PRACA | dam
    Hotel "Foluszowy Potok" Zakopane, ul. Zamoyskiego 42 zatrudni do restauracji hotelowej: KELNERA/-KĘ. Zapewniamy stabilną, całoroczną pracę w restauracji hotelowej. Kontakt wyłącznie telefoniczny: 660 41 00 46
  • PRACA | dam
    Sprzątanie apartamentów. Przyjmę kobietę do pracy do sprzątania apartamentów w okolicy ul. Strążyskiej w Zakopanem (wskazane auto w celu dojazdu do pracy). Praca na stałe, 3-4 dni w tygodniu (w weekendy również) w godz.9-15.. 609097999
    Tel.: 609097999
  • SPRZEDAŻ | zwierzęta
    ŚWINIE WŁASNEGO CHOWU. 788 679 465.
  • PRACA | dam
    Potrzebna osoba na tłusty czwartek 11/12.02 do smażenia i zawijania pączków, dobrze płatne 694357379.
  • PRACA | dam
    PRZYJMĘ W KOŚCIELISKU DO PRAC BIUROWO-RECEPCYJNYCH. 608 806 408
  • PRACA | dam
    ZLECĘ PRACE PORZĄDKOWE, REMONTOWO-BUDOWLANE W KOŚCIELISKU, OD ZARAZ. 608 806 408
  • PRACA | dam
    NAWIĄŻĘ WSPÓŁPRACĘ DO WYKOŃCZENIA TRZECH DOMÓW w ZAKOPANEM (MUROWANIE, INSTALACJE, SUCHE TYNKI, ŁAZIENKI). 608 806 408
  • PRACA | dam
    Poszukuję osoby do sezonowego, prowadzenia gospodarstwa domowego w Zakopanem. Życiorys zawodowy proszę przesyłać na adres e-mail. rozanob@interia.pl
  • USŁUGI | budowlane
    MALOWANIE DACHÓW I ELEWACJI. 602 882 325.
  • KUPNO
    KUPIĘ STARY POROZBIÓRKOWY SOSRĘB. Proszę wysłać zdjęcie na numer 605 306 244.
  • NIERUCHOMOŚCI | wynajem
    DO WYNAJĘCIA DOM W WITOWIE, w którym do roku 2025 znajdował się Ośrodek Zdrowia. 698 508 796.
  • ANTYKI
    Do sprzedania ZABYTKOWY PRZEDWOJENNY KREDENS GÓRALSKI ZAKOPIAŃSKIEJ SZKOŁY PRZEMYSŁU DRZEWNEGO w idealnym stanie, z lat trzydziestych, sprawdzony przez kustosza Muzeum Tatrzańskiego. Również CZĘŚĆ KOLEKCJI PRZEDWOJENNEGO MALARSTWA o tematyce góralskiej, znanych polskich malarzy aukcyjnych, takich jak Gąsienica Szostak, Augustynowicz, Jarocki, Moszyński, Gałek, Ćwikliński, Dzieliński, Skowroński. Tel. 601 51 35 33
  • USŁUGI | inne
    ODŚNIEŻANIE DACHÓW. TECHNIKI LINOWE. TEL: 695 092 678
  • PRACA | dam
    Restauracja Siwy Dym w Rabce-Zdrój zatrudni: KUCHARZA, KUCHARZA WYDAWKOWEGO, BARMANA, PRACOWNIKA GOSPODARCZEGO. Praca na stałe lub dorywczo, CV na: rabka@siwydym.pl, informacje pod numerem: 887 080 004
  • PRACA | dam
    Piekarnia w Zakopanem zatrudni PIEKARZA. Praca stała, dobre warunki. 604 102 804, 602 285 793.
  • USŁUGI | budowlane
    OGRODZENIA, www.hajdukowie.pl. 692 069 284.
  • SPRZEDAŻ | różne
    DREWNO KOMINKOWE. 501 577 105.
2026-02-09 22:15 Basia Giewont zaprasza na premierę teledysku w Zakopanem. Symboliczny powrót do źródeł pod Giewontem 2026-02-09 21:56 Zaginęła 16-letnia Aleksandra Halek z Naprawy 2026-02-09 21:36 Tutkowe nuty, nie wszystkie uleciały na niebieską grań 2026-02-09 20:53 Kacper Tomasiak wicemistrzem olimpijskim!!! 2026-02-09 19:30 Parlamentarzyści poparli budowę południowej obwodnicy Nowego Targu 2026-02-09 19:00 Zakopane biegnie Tropem Wilczym. Zapisy 2026-02-09 18:31 Nocna interwencja w trudnym terenie. Strażacy z OSP Leśnica Groń ruszyli na pomoc quadem 2026-02-09 18:00 Warsztaty teatralne z Piotrem Cyrwusem 2026-02-09 17:00 Czy prowadząc 20 lat firmę w Zakopanem i płacąc podatki też mogę postawić taką reklamę? 12 2026-02-09 16:00 Z Podhala na Antarktydę 1 2026-02-09 14:57 Odszedł Andrzej Hoły. Działacz zakopiańskiej Solidarności, człowiek wielkiego serca 2026-02-09 13:59 Nielegalne odpady w lesie na granicy Krempach i Dursztyna. Właściciel zapowiada zgłoszenie sprawy 2 2026-02-09 13:00 Wicepremier Władysław Kosiniak-Kamysz z wizytą w Zakopanem 29 2026-02-09 11:59 Areszt dla mężczyzny podejrzanego o zabójstwo w Starem Bystrem 2026-02-09 10:59 Trzy osoby poszkodowane we wczorajszym wypadku w Ludźmierzu. Policja podała szczegóły 2026-02-09 10:02 Węgierscy dziennikarze i influencerzy z wizytą w Nowym Targu 6 2026-02-09 10:01 Fundusze Europejskie na odnowę małopolskich miast 2026-02-09 08:59 110 km/h w terenie zabudowanym w Zębie. Zatrzymane prawo jazdy w powiecie tatrzańskim 2 2026-02-09 07:58 XVIII Zawody Narciarskie o Puchar Gorców (ZDJĘCIA) 2026-02-08 21:13 Zderzenie w Ludźmierzu 2026-02-08 20:59 Nowa hala sportowa i wsparcie dla edukacji. Inwestycje w SP nr 1 w Zakopanem 1 2026-02-08 20:00 Mistrzostwa Straży Granicznej w Kościelisku. Rywalizacja w cieniu olimpijskiej tradycji 2026-02-08 19:00 Finał prywatnego śledztwa. Skazana za pomoc w kradzieży drogiego auta 3 2026-02-08 19:00 Kwatera to nie hotel 5 2026-02-08 18:00 Ostatnia rozmowa z legendą polskiego biathlonu z Kościeliska 2026-02-08 17:17 Parada Gazdowska w Bukowinie (ZDJĘCIA) 2026-02-08 17:00 Ten dom dla swojej wybranki zbudował ostatni zbójnik na Podhalu 3 2026-02-08 16:00 Usłysz, rozwiń skrzydła. Mamy dla Was książki 2026-02-08 15:00 Pada mokry śnieg, w Kościeliskiej coraz więcej turystów (WIDEO) 2026-02-08 14:53 Zakopane - sprzedam "kajak" treningowy 2026-02-08 13:57 Aleksandra Król Walas odpadła w ćwierćfinale 5 2026-02-08 12:59 Walentynkowy Bieg Parami w Kościelisku (ZDJĘCIA, WIDEO) 2 2026-02-08 11:00 Dźwięki dud w sercu Podhala. Zgłoś się do udziału w Konkursie Dudziarskim 2026-02-08 10:00 Na ciężką codzienność mają radość, wsparcie i pomoc. Całkiem gratis 2026-02-08 09:00 Dziś rocznica śmierci wybitnego kompozytora, dyrygenta, taternika 1 2026-02-08 08:00 Wieczór poezji w Białym Dunajcu. Nowy tomik Hani Malaciny-Karpiel (WIDEO) 2026-02-07 22:45 Setki młodych ludzi bawią się na Długiej Polanie w Nowym Targu (ZDJĘCIA, WIDEO) 10 2026-02-07 21:21 Pogoda pokrzyżowała plany Kumoterek 2026-02-07 21:00 Na nartach przez połoniny 2026-02-07 20:00 Tego typu sklepów przybywa na Krupówkach jak grzybów po deszczu 6 2026-02-07 19:45 Świetny skok Anny Twardosz w pierwszej serii skoków na Igrzyskach Olimpijskich 2 2026-02-07 19:00 Bukowina Tatrzańska w rytmie tradycji. Trwa 54. Góralski Karnawał 2026-02-07 18:00 Mieszkaniec Kiczor w 5. edycji telewizyjnego programu 2026-02-07 17:36 Lawina zeszła Żlebem Grosza w słowackich Tatrach Wysokich 2026-02-07 17:00 Konkurs Muzyk Podhalańskich oraz Śpiewaków Ludowych. Zgłoszenia 2026-02-07 15:59 Takiej sytuacji na Krupówkach jeszcze nie było. Straż Miejska zabezpieczyła skrzata 10 2026-02-07 15:00 Powiat nie odśnieżył a oberwała sołtyska 2026-02-07 14:30 Niedzielna akcja krwiodawstwa w Białym Dunajcu. PCK zaprasza do oddawania krwi 2026-02-07 14:00 Deszczowe Krupówki i dwie romskie orkiestry (WIDEO) 5 2026-02-07 13:00 Mieszkańcy powiatu tatrzańskiego dostają nietypowe powiadomienia z alertem RCB 2
NAJPOPULARNIEJSZE ARTYKUŁY
NAJCZĘŚCIEJ KOMENTOWANE
OSTATNIE KOMENTARZE
2026-02-09 23:00 1. Przecież wiadomo że wszyscy ludzie są równi.... Ale niektórzy są równiejsi :D 2026-02-09 22:08 2. Po pierwsze: To nie jest reklama, tylko antyreklama, bo nigdy nie kupiłbym produktu tak obleśnie i tępo reklamowanego. Po drugie: To coś jak najbardziej pasuje do całej patologii, którą tworzy współczesne Zakopane i do której ciągnie patologia z całego kraju. 2026-02-09 22:02 3. Jakby nie Kosiniak to byscie dziś PKLu szukali w rozdrobnionych akcjach gdzies w Izraelu wiec troche widzęczności okażcie partyjni fermenciarze. 2026-02-09 21:55 4. Placimy podatki a ch...e wydzierżawiają przestrzen publiczna prywatnej firmie. I do tego park. Teraz chodniki rozdaja. Ale odsniezyc nie ma komu. Niech ten grubas pseudo burmistrz za lopate sie wezmie bo do nicego innego sie nie nadaje a juz na pewno do zdjec. 2026-02-09 21:15 5. @stasku, was, czyli ciebie nikt nie przebije. nawet jak piszesz jako Ggg i jeszcze milion innych nicków 2026-02-09 21:13 6. @dziadeek. No to Was złapią pod gardło, jak pstrąga za skrzele w potoku. To się nazywa "wolność". Ten Pan w "cfeterku" może sie chce przytulić do PiSu lub szuka rodziny w Ameryce. 2026-02-09 20:57 7. Grzebiąc w sieci w temacie handlu bronią znalazłem cosi fajnego. Miłościwie nas uszczęśliwiający rząd planuje że Systemem Elektronicznego Nadzoru Transportu (SENT) będzie objęty przewóz betonu gruszkami. Do osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej też. Nowe przepisy mają ograniczyć szarą strefę. Łojłoj - z ilością pączków w czwartek trzeba będzie uważać. 2026-02-09 20:27 8. Jaki minister obrony takie i porady w nie poradniku, ciekawi mnie czy potrafiłby opatrzeć ranę postrzałową jako lekarz cz po zobaczeniu krwi by po prostu odleciał jak z tym plecakiem ewakuacyjnym 2026-02-09 20:23 9. A czy na Antałówce też można mieszkać? :) :) Jakiś tam były burmistrz ( co mu chaupe rozebrali, a potem dwie wybudowali i inni pewnie mogą, za sowitą opłatą). #Urząd Miasta Zakopane górą, prawdziwą górą :) Oby tak dalej :) 2026-02-09 19:40 10. Ggggg Jesteście najlepsi
WARUNKI W GÓRACH
POGODA W WYBRANYCH MIASTACH REGIONU
Reklama