2025-09-01 14:02:53

Nowy Targ

Jesteśmy trofeami - mówi Sławosz Smoleń

Czym się różnimy od jeleni z pięknymi porożami, które wiszą na ścianach myśliwych? - Jesteśmy trofeami - polityków, ideologów, mediów, konsumpcji, ofiarami wojny - przekonuje Sławosz Smoleń, nowotarski artysta.

Gdy docieramy pod jego dom, ukryty w gorczańskich lasach, już z zaparkowanego przy ulicy samochodu widzimy rząd ludzkich głów, które niczym myśliwskie trofea zdobią ścianę zewnętrzną budynku. Wspinamy się ścieżką do góry po drodze mijając kolejne olbrzymie głowy wyrzeźbione w drewnie. Następna seria głów wbita na pale prawie zagląda do okien domu artysty.

To nie są "ładne", estetyczne główki, wycyzelowane dłutem. Piękno, do jakiego przyzwyczaiły nas już antyczne rzeźby.

Grubo ciosane, zniekształcone głowy, wyglądają trochę upiornie i jednocześnie tajemniczo. Nie nadają się jako ozdoba nowobogackich salonów, chyba raczej jako wyrzut, krzyk, ból.

- Tak, rodziły się w bólu - przyznaje Sławosz Smoleń. - To moja odpowiedź na to, co się dzieje wokoło - dodaje.

...

Głowy ludzi zmęczonych, takich, którzy dużo już przeszli. Jednocześnie są do siebie podobne, schematyczne. Gdy tak oglądamy jedną głowę koło drugiej i następną, mamy świadomość, że nie są to opowieści o indywidualnych postaciach, że nie odwzorują konkretnych osób. Trochę są jak żołnierze w chińskiej armii.

- Kiedy w 2022 r. wybuchła wojna w Ukrainie, zacząłem strugać te głowy. To była moja niezgoda na to, co się dzieje tak blisko. Chciałem materialnie wyrazić swoje myśli, żeby moje rzeźby poruszały, przestrzegały - wyjaśnia Sławosz Smoleń, autor rzeźb. - Jednocześnie czułem cały czas niedosyt, że to jeszcze nie to, że mój przekaz nie jest czytelny - dodaje.

- Jesteśmy trofeami - polityków, ideologów, mediów, konsumpcji. Ofiarami wojny. Chciałem, żeby te głowy, były jak te głowy upolowanych zwierząt. Dlatego z czasem pojawiły się tła, na których rzeźby mocuję - opowiada.

...

Artysta uważa, że gdy wybuchła wojna, cały świat powinien się zatrzymać. Politycy powinni się skrzyknąć i wyeliminować potwora, który się narodził. - Zamiast myśleć o nowym systemie ogrzewania, czy gdzie pojedziemy na wakacje, wszyscy powinniśmy się przeciwstawić złu - podkreśla. Tymczasem trzeci rok Ukraińcy bezsensownie giną, ich kraj jest już ruiną, a Trump ogłasza 50 dni dla Rosji - artysta nie kryje wzburzenia.

Wszystkie jego głowy mają płeć. To mężczyźni. W tym świecie nie ma kobiet? - Nie zastanawiałem się nad tym, dopóki prof. Kamil Kuskowski nie zwrócił mi na to uwagi - wyznaje. - To piktogram człowieka - dopowiada do chwili.

Wydłużone nieco głowy przywodzą na myśl te z Wysp Wielkanocnych. - Nie miałem ich na myśli rzeźbiąc - mówi Sławosz Smoleń. - Gdzieś w podświadomości raczej siedziały mi antyczne rzeźby, to mój dyskurs ze starożytnym rozumieniem piękna, z kultem człowieka - dodaje. Nie bez wpływu była też sztuka ludowa, która była obecna od najmłodszych lat w otoczeniu rzeźbiarza, wśród której się wychował.

Smoleń mówi też o roli terapeutycznej swojej twórczości. - Gdyby nie ucieczka w sztukę, to, że za jej pomocą mogę się "wykrzyczeć", nie wiem, jak poradziłbym sobie z emocjami - wyznaje.

...

- Od najmłodszych lat czułem niepokój, że nie potrafię zmaterializować swoich myśli. Próbowałem znaleźć właściwy sposób wypowiedzi. Uprawiałem różne rodzaje sztuk, walczyłem z własną osobowością. Ciągle miałem poczucie, że muszę znaleźć sposób, by odpowiedzieć poprzez swoją twórczość na fundamentalne pytania: skąd przychodzimy, kim jesteśmy, po co żyjemy, dokąd idziemy. Szukałem właściwego języka i nadal szukam, ale teraz jestem najbliżej prawdy, którą chcę wykrzyczeć - twierdzi.

Wiele mówią tła, na których umieszcza swoje rzeźby. Zwierzęce skóry, modne wzorki, worki po zbożach, suszone gałęzie z drzew iglastych zalane żywicą, stare ramy obrazów. To jakby podpowiedzi, przed czym mamy się strzec, by nie stać się trofeami.

Tych głów jest już grubo ponad 100. Gdyby znalazła się przestrzeń, w której można by je wszystkie wyeksponować, wymowa byłaby jeszcze pełniejsza. Powstałaby swoista galeria ofiar - wojen, polityki, ideologii, mód, komercji, materializmu, religii, tradycji, własnych lęków.

...

Jakie poglądy ma Sławosz Smoleń widać najlepiej na filmikach, które umieszcza na swoim facebokowych profilu. W sposób dowcipny, ale i dosadny odważnie komentuje to, co się dzieje w polityce. Nie zostawia suchej nitki na politykach, jasno deklaruje swoje sympatie polityczne. Wyśmiewał głupotę, nonsensowne decyzje poprzedniej ekipy związanej z PiS-em. Filmiki jego autorstwa krążą po internecie, zawędrowały nawet do ogólnopolskich mediów. Jedni go za nie uwielbiają, inni odgrażają się, ubliżają, a nawet straszą. Sławosza Smolenia to niewiele obchodzi. Ukrywa się w swoich Gorcach albo w pracowni i robi swoje.

- Wielu moich znajomych w okolicy ma zupełnie inne poglądy niż ja - są prawicowi, konserwatywni. Ja jestem przez nich lubiany, ale moje poglądy już niekoniecznie im się podobają - śmieje się.

- Jestem pełen sprzeczności w każdym temacie. Żyję w górach, biegam po nich, jestem blisko natury. Jestem myśliwym, choć czuję z tego powodu wewnętrzny dyskomfort, nie do końca utożsamiam się ze środowiskiem myśliwych - mówi. - To środowisko konserwatywne, mało tolerancyjne. Same polowania też wywołują u mnie dylematy moralne. Moje życie było zawsze blisko natury, myślistwo było częścią tego. Dziś jest jednak za dużo myśliwych, nie zawsze są to osoby bliskie natury. Człowiek żyje, żeby dokonywać wyborów. Może kiedyś przestanę polować. Nie chcę też, by moje dzieci to robiły - wyznaje.

...

Sławosz Smoleń wywodzi się z tradycyjnej góralskiej rodziny z okolic Limanowej, bliska mu była też sztuka ludowa. Potem było liceum plastyczne Kenara w Zakopanem, studia na Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie. Wszystkie te etapy odcisnęły piętno na tym, co robi dzisiaj, choć nie utożsamia się do końca z żadnym z tych środowisk. Śledzi też to, co się współcześnie dzieje w sztuce, ale jednocześnie idzie swoją drogą.

Rzeźby to tylko namiastka jego twórczości. Sławosz uprawia malarstwo, fotografię, design, kolaż, projektuje i wykonuje meble (bywa, że w całości wykonane piłą motorową), zawodowo zajmuje się też reklamą.

Beata Zalot

Reklama

Komentarze Facebook

Powyższe komentarze są prywatnymi opiniami użytkowników portalu społecznościowego Facebook.
Redakcja 24tp.pl nie wpływa na treść oraz nie odpowiada za wpisy dokonane przez użytkowników portalu Facebook.

Dodaj komentarz

Reklama

Paul 2025-09-02 08:23:16

Należy dodać, że Sławuś jest nieceniony i nielubiany przez pracowników Gorczańskiego Parku Narodowego, którego granice (i nie tylko!) systematycznie objeżdża swoim quadem z flintą przewieszoną przez plecy. Stresuj ich Sławuś dalej, niech mają co robić!

Tutoń 2025-09-01 21:42:48

Jak brzmi definicja słowa- kosmopolita?????

Tutoń.

Galerie

Gorąco na Walowej Górze, taki remont ludzi bulwersuje

Tatrzańskie kolory świata dla Ewy

Wagary z żonkilem w zakopiańskiej Mediatece

III Memoriał Włodzimierza Weselskiego w Zakopanem

Slalom Gigant i walka o Puchar Wójta Gminy Poronin

Medalowy Pierwszy Krok wojowników z Czerwiennego

Pół wieku Muzeum Karola Szymanowskiego w Atmie

Kabaretowo-teatralne ferie w Poroninie za nami

Nowe elementy ekspozycji stałej w Muzeum Tatrzańskim

Strategia rozwoju Zakopanego

IV Bal Charytatywny PSONI Zakopane 2026

Gala rozdania Marek Tatrzańskich za rok 2025

Czas się kończy, przyjdźcie koniecznie obejrzeć prace Władysława Trebuni-Tutki

Poetyckie spotkania w Białym Dunajcu

Morze i góry spotykają się w Zakopanem

Andrzej Krzeptowski Bohac w Czerwonym Dworze

EABS w zakopiańskim Kombinacie

Kolekcja w Okszy otwarta dla publiczności

Dziadkowie, wnukowie, radość

Światło serca w Czerwonym Dworze

Muzyczne pasje Władysława Trebuni-Tutki

Szumny i Bogu Miłe w Kościele Św. Krzyża

Nowe muzeum pod Giewontem

Basia Giewont z Zakopanego walczy o Eurowizję

Akademia Lotnika pod Giewontem

Rzeźby Berbeki i obrazy Zaborowskiego w Witkacym

Szkolnie i kolędowo

Zaglądamy do Czerwonego Dworu

Jedla z koncertem w Atmie

Żółty żonkil nadzieją dla hospicjum

Zobacz pozostałe galerie

Ogłoszenia zobacz więcej dodaj ogłoszenie

PRACA | dam
ZATRUDNIĘ DORYWCZO OPERATORA KOPARKO-ŁADOWARKI W ZAKOPANEM. 608 806 408
PRACA | dam
ZLECĘ PRACE OGÓLNOBUDOWLANE W KOŚCIELISKU. 608 806 408
PRACA | dam
PENSJONAT W KOŚCIELISKU ZATRUDNI NA STAŁE LUB DOCHODZĄCO: OSOBĘ DO GOTOWANIA, POMOC KUCHENNĄ, OBSŁUGA GOŚCI, SPRZĄTANIE. 608 806 408
PRACA | dam
Restauracja Siwy Dym w Rabce-Zdrój zatrudni: KUCHARZA KUCHNI ZIMNEJ ORAZ GORĄCEJ. Praca na stałe lub dorywczo. CV na: rabka@siwydym.pl Informacje pod numerem 887 080 004
NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
DZIAŁKA UZBROJONA W ŁOPUSZNEJ. 506 525 884.
SPRZEDAŻ | różne
DREWNO OPAŁOWE 180 zł/ m3. 790 759 407.
SPRZEDAŻ | budowlane
STEMPLE BUDOWLANE 3 zł/mb. DESKI SZALUNKOWE 750 zł/kubik. KANTÓWKA 980 zł/kubik. 790 759 407.
NIERUCHOMOŚCI | wynajem
Do wynajęcia LOKAL 50 m2 (pod zakład fryzjerski lub pod inna działalność) oraz LOKAL 25 m2 - I piętro - Łapsze Niżne, Delikatesy "Centrum". 504 230 942.
PRACA | dam
Zatrudnimy AGENTÓW NIERUCHOMOŚCI (Podhale/Zakopane). Szukamy osób z doświadczeniem w sprzedaży/marketingu, łatwością w budowaniu relacji i uśmiechem! Oferujemy: stabilne i jasne zasady wynagradzania, wsparcie zespołu oraz przyjazną atmosferę w biurze. Zgłoszenia: biuro@siewierski.pl tel. 506 131 463
NIERUCHOMOŚCI | wynajem
DO WYNAJĘCIA LOKAL HANDLOWO - USŁUGOWO - BIUROWY o powierzchni ok. 50 m2. Zakopane centrum, ul. Kościuszki - 691 124 272.
SPRZEDAŻ | różne
WYPRZEDAŻ WYPOŻYCZALNI NART, pakiety niskie ceny tel. 692001268
PRACA | dam
PRACOWNIKA WYPOŻYCZALNI ROWERÓW Zakopane centrum tel. 692001268 info@fun-time.pl
PRACA | dam
Zatrudnimy STERNIKÓW PONTONOWYCH na Dunajcu tel. 608806030 info@fun-time.pl
NIERUCHOMOŚCI | wynajem
ZAKOPANE - KOŚCIELISKO DO WYNAJĘCIA KOMFORTOWE, WYPOSAŻONE MIESZKANIA 35-38m2. 608 806 408
NIERUCHOMOŚCI | wynajem
DO WYNAJĘCIA MIESZKANIE 38 m2 i 50 m2 W CENTRUM NOWEGO TARGU, UL. KRZYWA, STANDARD DO ZAMIESZKANIA, NOWE, ŚWIEŻE. 608 806 408
PRACA | dam
ZATRUDNIMY W KARCZMIE oraz W BARZE MLECZNYM: KUCHARZA/-KĘ, GRILLOWEGO, DOŚWIADCZONĄ POMOC KUCHENNĄ. Kontakt: 600 035 355 lub osobiście: Zakopane, Droga na Bystre 2A (9-13).
PRACA | dam
STATUS STUDENCKI/ WEEKEND/ 100 zł/h. PRACA EXCEL itp./ +mieszkanie/ micheelkowalski@gmail.com. Zakopane
PRACA | dam
PRACA DLA TYNKARZA LUB BRYGADY NA TYNKI. 535 290 865.
PRACA | dam
Hotel "Foluszowy Potok" Zakopane, ul. Zamoyskiego 42 zatrudni do restauracji hotelowej: KELNERA/-KĘ. Zapewniamy stabilną, całoroczną pracę w restauracji hotelowej. Kontakt wyłącznie telefoniczny: 660 41 00 46
PRACA | dam
Hotel **** w Zakopanem zatrudni KUCHARZA a la Carte tel. + 48 792 276 261
PRACA | dam
Młoda energiczna osoba poszukiwana do pracy na weekendy pod Gubałówką.... szczegoly pod numerem telefonu 781271166.
USŁUGI | inne
WYCINKA, PRZYCINKA DRZEW W TRUDNYCH WARUNKACH - 691 317 098.
NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
ZAKOPANE - STYLOWY DOM (zadbany, urządzony), na działce 3000 m, widok na góry - 607 506 428.
NIERUCHOMOŚCI | wynajem
Do wynajęcia MIESZKANIE 80 m2 - Szaflary. 660 876 537.
NIERUCHOMOŚCI | wynajem
Emerytka szuka DOMU Z OGRODEM do wynajęcia - Nowy Targ i okolice. 575 450 977.
USŁUGI | budowlane
MALOWANIE DACHÓW I ELEWACJI. 602 882 325.
USŁUGI | budowlane
OGRODZENIA, www.hajdukowie.pl. 692 069 284.
SPRZEDAŻ | różne
DREWNO KOMINKOWE. 501 577 105.